Kafedra müdiri: prof. Əhmədov Natiq Qarakişi oğlu

Ünvan: Bakı, A.Səhhət, 45 (IV korpus)
Telefon: +(994) 12 541-56-93; 440-79-85
e-mail: natig_ahmadov@unec.edu.az 

19420 2

Kafedra haqqında

UNEC-in Elmi Şurasının 09.10.2019-cu tarixli iclasının EŞ-167 № qərarının icrasını təmin etmək məqsədilə 03.02.2020-ci il tarixdən “Riyaziyyat” və “Statistika və ekonometrika” kafedraları birləşdirilərək “Riyaziyyat və statistika” kafedrasının yaradılıb.

«Riyaziyyat» kafedrasının müstəqil tədris bölməsi kimi tarixi 1966-cı ildən başlayır. Lakin riyaziyyat fənni hələ XX əsrin 30-cu illərindən «Fizika və riyaziyyat» kafedrasının tərkibində mütəmadi tədris olunmuşdur. Bu proses 1940-1950-ci illərdə də davam etmişdir. Yalnız 1966-cı ildə, AXTİ müstəqil ali məktəb kimi fəaliyyətə baş­ladığı dövrdən «Riyaziyyat» kafedrası da müstəqillik dövrünə qədəm qoymuşdur.

Kafedranın fəaliyyətinin ilk dövrlərində görkəmli Azərbaycan riyaziyyatçıları Azərbaycan EA-nın müxbir üzvləri Qoşqar Əhmədli, Cəlal Allahverdiyev, Arif Babayev, prof. Şamil Həbibzadə kimi alimlər çalışmışlar.

1966-cı ildən «Riyaziyyat» kafedrasına prof. Tofiq Kərimov (1966-1977), prof. Adelaida Babayeva (1977-1987), prof. Hamlet İsa­xanlı (1987-1991), prof. Nazim Musayev (1991-2009),  prof., əməkdar müəllim Mustafa Qarayev (2009-2016) başçılıq etmiş­lər.

«Riyaziyyat» kafedrasında aşağıdakı fənlər tədris edilir:

  1. Riyazi analiz (ümumi kurs);
  2. İqtisadçılar üçün riyaziyyat (xətti cəbr, ehtimal nəzəriyyəsi və riyazi statistika);
  3. Elementar riyaziyyat (hazırlıq şöbəsində);
  4. Tətbiqi riyaziyyat.

Kafedranın əməkdaşları tərəfindən dərs vəsaitiləri, metodik vəsaitlər, proq­ramlar, mü­hazirə mətnləri nəşr olun­muşdur. Tələbələrin seçim imkanlarını genişləndirmək məqsədilə bir sıra xarici müəlliflərin dərslikləri (V.İ.Malıxin «İqtisadiyyatda riya­ziyyat», E.M.Çetırkin «Maliyyə riyaziyyatı») dərslikləri Azərbaycan dilinə tərcümə edilmişdir. Tərcümə olunan dərsliklər Rusiyanın aparıcı universitetlərinin dərslikləri­dir.

Kafedrada tədris olunan fənlər:

  • Ali riyaziyyat
  • Ehtimal nəzəriyyəsi
  • Riyazi statistika

*

Əsas nəşrlər:

1) Musayev N., Gülməmmədov V. “Ali riyaziyyat”. 2 hissəli, azərb. və rus dillərində
2) Alməmmədov M., Qarayev M., Mikayılov N., Quluzadə T. “Ali riyaziyyatdan məsələ və misallar” 2010
3) Qarayev M., Möhbalıyev S., Quluzadə T.  “İqtisadçılar üçün ehtimal nəzəriyyəsi və riyazi statistika” 2008
4) Alməmmədov M.,  “Ali riyaziyyat kursu, ehtimal nəzəriyyəsi və riyazi statistikadan mühazirələr”. 2009
5) Qarayev M., Quluzadə T., Yusifova K., “Maliyyə riyaziyyatı” (ruscadan tərcümə) 2010
6) Qarayev M., Quluzadə T. Riyaziyyat II. Məsələlər, proqram və test nümunələri  2012
7) Qarayev M., Musayev N., Quluzadə T., Riyaziyyat I, Proqram və test nümunələri 2011
8) Qarayev M.,Musayev N.,Quluzadə T. Riyaziyyat II, Proqram və test nümunələri 2011

*

19.09.2017-ci il tarixdən UNEC-in “Ekonometrika” kafedrası ləğv edilərək “Statistika” kafedrasına birləşdirilmiş, “Statistika” kafedrasının adı dəyişdirilərək “Statistika və ekonometrika” kafedrası adlandırılmışdır.

Statistika. XX əsrin 30-cu illərində Statistika ixtisası “Ümumiqtisad” kafedrasının tərkibində fəa­liy­yət göstərsə də, 1949-cu ildən başlayaraq müstəqil «Statistika» ka­fedrası yaradılmışdır.

1949-1959-cu illərdə «Statistika» kafedrasına i.e.n. Qriqori İssa­koviç Qonçarski rəhbərlik etmişdir. Müxtəlif dövrlərdə kafedrada sta­tis­ti­kanın tədrisi ilə Əlibəy Sultanov, Ələkbər Quliyev, Şirzad Səfərov, Hacıbaba Ramazanov, Soltan Ələkbərov, Əli Kazımov, Nağı Nağızadə, Səid Ağamirzəyev kimi məşhur iqtisadçı alimlər məşğul olmuş­dular. Onlar əslində respublikada statistika işinin əsasını qoymuşlar.

1959-cu ildə AXTİ ADU-nun tərkibinə daxil olduqdan sonra Statistika ixtisası «Xalq təsərrüfatının planlaşdırılması və iqtisa­diy­yatı» kafedrası ilə birləşdirildi, 1964-cü ildə «Statistika» yenidən ay­rı­ca kafedraya çevrildi və 1966-cı ildən öz fəaliyyətini AXTİ-nin tər­ki­bin­də davam etdirdi.

«Statistika» kafedrasına müxtəlif illərdə prof. S.M.Ha­cıyev  (1964-1969), dos. Q.H.Məmmədov (1969-1974), dos. R.S.Seyidov (1974-1979), dos. O.İ.İbrahimov (1971-1988), dos.R.Ş.Məm­mədov (1988-1993), dos. S.C.Əliyev (1994-2000) müdirlik etmişlər. 2000-ci ildən kafedraya i.e.d., prof. Sakit Məmməd oğlu Yaqubov başçılıq edir.

Azərbaycanda statistika məktəbinin formalaşması, statistikanın nəzəri-metodoloji və prak­tiki aspektləri Sovet dövründə planlı iqtisadiyyatın tələblərinə uyğun formalaş­dırılmışdır. Müstəqillik əldə etdikdən sonra Azərbaycanın sosial-iqtisadi hə­ya­tın­da aparı­lan köklü dəyişikliklər statistikanın da beynəlxalq standartlara uy­ğun­­laş­dırıl­masını zəruri etmişdir. Hazırda Dövlət statistika qurumları və respub­likamızda yeganə olan “Statistika” kafedrası öz işi­ni Azərbaycanın sta­tis­tika xidmətinin beynəlxalq standartlar əsasında for­malaşması istiqa­mətində qurur.

Ölkə iqtisadiyyatının bazar prinsipləri əsasında formalaşdırılması statis­tika xidməti qarşısında kompleks tədbirlərin həyata keçirilməsini zəruri etmişdir. Bu məqsədlə Azərbaycan Respublikasında statistika sis­te­minin güc­lən­dirilməsi konsepsiyası hazırlanmışdır. 18 fevral 1994-cü ildə Rəsmi statistika haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu qə­bul olunmuş, ölkə prezidentinin 24 iyun 2009-cu il tarixli 115 saylı Fər­manı ilə Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi haq­qında Əsasnamə təsdiq edilmişdir.  Burada məqsəd ölkə üzrə iqtisadi, de­moq­rafik, sosial və ekoloji sahələrin vəziyyəti haqqında  dürüst və key­fiy­yətli (reprezentativ)   məlu­matlarla dövlət idarəetmə orqanlarını, sosial və iqtisadi subyektləri, elmi dairələri, geniş ictimaiyyəti, beynəlxalq təş­kilatları və digər istehlakçıları təmin etməkdən  ibarətdir.

“Statistika” kafedrasının fəaliyyət konsepsiyası bu prinsiplərə əsaslana­raq aşağıdakı prioritet istiqamətləri əhatə edir:

1.Azərbaycanda Dövlət statistika xidmətinin müasir modelinin for­malaş­dırılmasının nəzəri-metodoloji və praktiki aspektlərinin hazırlan­masında “Sta­tistika” kafedrasının iştirakı;

2.Ölkədə statistika sisteminin gücləndirilməsi ilə bağlı müəyyənləş­diril­miş vəzifələrin həyata keçirilmə­­­sinə qadir iqtisadçı-statistik kadrların hazır­lanması;

3.“Statistika” kafedrasının elmi-tədqiqat işləri – statistika xidmə­tinin bey­nəlxalq standartlara uyğunlaşdırılması ilə əlaqədar MHS- nin formalaş­dırıl­masının nəzəri-metodoloji məsələlərinin tədqiqi.

Beynəlxalq  standartların tədris prosesinə gətirilməsi və bunun üçün zəruri sayılan tədris-metodiki vəsaitlər ölkə miqyasında bilavasitə  “Sta­tistika” kafedrasının professor-müəllim heyəti tərəfindən hazırlan­mış­dır. Bu vəsaitlərdə statistika xidmətinin bey­nəlxalq standartlara uy­ğun­laşdırılmasının konseptual əsasları öz əksini tapmışdır. “Beynəlxalq sta­tistika”, “Milli Hesablar Sistemi” adlı tədris proqramları və irihəcmli dərs vəsaitləri çap olunmuşdur. “Statistika” kafedrasının hazırladığı təd­ris proqramları,  metodiki vəsaitlər və dərsliklər respublikanın bütün döv­lət və özəl ali və orta ixtisas məktəblərində istifadə olunur.

Hər il yerinə yeti­rilən dövlət büdcəli elmi-təd­qiqat işi ilə bərabər Azərbaycan Respublikası  Dövlət  Statistika  Komitə­sinin sifarişi ilə ölkədə statistikanın təkmilləşdirilməsi və beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırılmasının nəzəri-metodoloji və praktiki məsələ­ləri ilə bağlı kafedranın kollektivi tərəfindən  6 istiqamət üzrə elmi-tədqi­qat işi yerinə yetirilmişdir.

Kafedra müasir dövrün tələblərinə uyğun dərslik, dərs vəsaitləri və digər tədris-metodik işlərin yazılması və çap olunması işini davam etdirmişdir. Kafedranın kollektivi tərəfindən 2 dərslik – S.M.Hacıyev «Statistikanın ümumi nəzəriy­yə­si», Bakı, 2005; S.M.Yaqubov, A.J.Məmmədov «Sosial-iqtisadi sta­tistika», Bakı, 2010; habelə 8 dərs vəsaiti, 2 monoqrafiya və çoxlu sayda proqram və metodik göstərişlər nəşr edilmişdir.

*

Ekonometrika. Xalq təsərrüfatının və onun sahələrinin optimal idarə edilməsini təmin edəcək səmərəli idarəetmə qərarlarının hazırlanması və qəbul edilməsi kimi aktual problemlərin həlli iqtisadi tədqiqatlarda kibernetikanın, riyazi üsulların və hesablama texnikasının son nailiyyətlərindən istifadəni tələb edirdi. Bu tələb yeni elmi istiqamətin – iqtisadi kibernetikanın yaranmasına gətirib çıxardı.

1967-ci ildə Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunda «İqtisadi kibernetika» kafedrası yaradıldı. Yarandığı vaxtdan «İqtisadi kibernetika» kafedrası xalq təsərrüfatının ayrı-ayrı sahə­lərinin optimal idarə olunmasında riyazi üsullardan istifadə isti­qa­mə­tin­də geniş miqyaslı tədris-metodiki və elmi-tədqiqat işləri aparmışdır. «İqtisadi kibernetika» kafedrasının bazasında respub­li­ka­da ilk hesablama mərkəzlərindən biri təşkil olunmuşdur. Hazırda kafedra “Ekonometrika” adlanır. Göstərilən elmi istiqamətlər üzrə respublikada ilk dərslik və dərs vəsaitləri, metodik göstərişlər, məhz «İqtisadi kibernetika» kafed­ra­sı­nın üzvləri tərəfindən hazırlanmışdır. Bu kitablar təkcə tələbələrin deyil, aspirant və müəllimlərin də elmi biliklərinin formalaşmasında böyük rol oynamışdır. Kafedra Azərbayjan iqtisadiyyatı üçün «İqtisadi kibernetika» ixtisası üzrə bakalavr və magistr səviyyəsində yüksək nəzəri və peşə hazırlığına malik kadr hazırlığını təmin edir. Kafedranın müdavimləri müxtəlif təyinatlı iqtisadi sistemlərin optimal idarə edilməsi üzrə idarəetmə qərarlarının qəbul edilməsi istiqamətində nəzəri və praktiki biliklərə malik olurlar. Kafedra tədris prosesinin fənn proqramları, dərslik və dərs vəsaitləri ilə təmin edilməsi istiqamətində bir sıra uğurlu nəticələr əldə etmiş, bütün fənlər üzrə tədris proqramları hazır­lan­mış və Təhsil Nazirliyi tərəfindən təsdiq edilmişdir. Kafedra müəllimlərinin nəşrinə «Ekonometrika» dərsliyi (2010-cu il, müəlliflər dos. Y.İ.Hacızalov, Y.R.Kərimova, L.N.Hüseynova), «Riyazi proqram­laş­dırma» dərs vəsaiti (2010-cu il, müəllif dos. A.H.Əliyev), “Mürəkkəb iqtisadi sistemlərin optimal idarə edilməsi” dərs vəsaiti (2015-ci il, müəllif M.İ.Məmmədov), «EXCEL paketində iqtisadi-riyazi modellərin həlli» metodik vəsaiti (2007-ci il, müəllif dos. S.Ə.Şabanov) aid etmək olar. Kafedra elmi fəaliyyətini bir neçə istiqamətdə həyata keçirir: İqtisadi kibernetika və iqtisadi sistemlərin optimal idarə edilməsi; İqtisadi və sosial sistemlərin fəaliyyətinin iqtisadi-riyazi mo­delləş­di­ril­mə­si; Riyazi proqramlaşdırma və əməliyyatların tədqiqi.

Kafedra «Bazar iqtisadiyyatı şəraitində iqtisadi sistemlərin optimal davranış və inkişaf strategiyalarının müəyyən edilməsi» problemi üzrə «İqtisadi və sosial proseslərin model­ləş­di­ril­məsi» mövzusunda dövlət büdcəli elmi-tədqiqat işlərini yerinə ye­tir­mişdir. Kafedra Dövlət sifarişi formasında daxil olmuş «Növ­bəti 5 il ərzində Azərbaycanın rabitə və İKT sahəsinin gəlir­lərinin proqnozlaşdırılması modellərinin yaradılması» mövzusunda problem xarakterli elmi-tədqiqat işini yerinə yetirmiş və hesabatı Rabitə və İnformasiya Texnologiyaları Nazirliyinə təhvil vermişdir.

*

“Riyaziyyat və statistika” kafedrasının xəbərləri UNEC NEWS-da

 

Professor-müəllim heyəti:

  1. r.e.d., prof. Əhmədov Natiq Qarakişi (kafedra müdiri) (0.5)
  2. i.e.d., prof. Yaqubov Sakit Məmməd (Elm və innovasiyalar üzrə prorektor) (0.5)
  3. i.e.d., prof. Sadıqov Şahin Mustafa (0.25) (AR Nazirlər kabineti)
  4. i.e.n., dos. Teymurova Vüsalə Eynulla
  5. f.-r.e.d., dos. Alməmmədov Musa Səməd (UNEC-in Fəxri prof.)
  6. f.-r.e.n., dos. Şıxlinskaya Gülnarə Teymur
  7. i.e.n., dos. Quluzadə Tapdıq Həsən oğlu 
  8. p.e.n., dos. Zamanova Sevinc Azad
  9. f.-r.e.n., dos. Aslanov Xaliq Məhər
  10. f.-r.e.n., dos. Təhməzov Adil Salah
  11. r.f.d., dos. Əkbərova Sevda Bəkir
  12. p.e.n., dos. Həbibov Vaqif Xəlil
  13. f.-r.e.n., dos. Cəfərova Səadət Arif
  14. f.-r.e/n., dos. Sərdarova Rita Əmrah
  15. f.-r.e.n. dos. Axundova Pərvanə Elman
  16. f.-r.e.n., dos. Babaxanova Sevda Şahin (0.5)
  17. tex.e.n., dos. Mehdiyev Mahir Əliqulu (0.5)
  18. tex.e.n, dos. Mikayılov Nuru Ağabala (Rektorun məsləhətçisi) (0.25)
  19. i.e.n., dos. Əliyev Əli İmaş
  20. i.e.n., dos. Cabbarova Aynur İmran
  21. i.e.n., dos. Məmmədov Məmməd İbrahim
  22. i.e.n., dos. Dünyamalıyeva Vəfa Rəşid
  23. i.e.n., dos. Hüseynli İlham Qəşəm
  24. tex.e.n., dos. Şabanov Sərdar Əhmədiyyə (0.5) [İAETİ-nun böyük elmi işçisi]
  25. i.f.d., dos. Yusifov Yusif Xasay (0,5)
  26. i.e.n., b/m. Həsənova Afət Məmmədəli
  27. b/m. Səmədov Bəhruz Yaqub
  28. f.-r.e.n., b/m. Hüseynov Vahid Hüseyn
  29. r.f.d., b/m. Həsənova Solmaz Ədalət
  30. b/m. Kətanova Validə İsa
  31. b/m. Əbdülzadə Sədaqət İmaməddin
  32. b/m. Ələkbərova İlhamə Tarvedi
  33. b/m. Hüseynova Lalə Ernest
  34. r.ü.f.d. Məmmədova Afaq Faiq qızı (0.5)
  35. f.-r.e.n., b/m. Dəmirov Xançoban Həsən (0,25)
  36. müəl. Abbasova Gülnarə Adil
  37. müəl. Qələndərova Şəhla Məcnun (0,5)
  38. müəl. Məmmədova Həqiqət Rza (0.5 şt.)
  39. müəl. Muradova Xalidə Firdovsi
  40. müəl. Babayeva Gülnarə Ağamusa
  41. müəl. Abdullayeva Samirə İntiqam
  42. müəl.Rüstəmov Elnur Şahismayıl (0.5)
  43. müəl. Hüseynzadə Çiçək Çingiz (0.5)

*

 Məsləhətçi

  1. Məmmədov Məmməd Cümşüd  –   tex.e.d. professor-məsləhətçi